Limit płatności gotówkowych 2026: 15 000 zł, 10 000 euro i AML

Gotówka to ulubione narzędzie osób, które chcą ukryć pochodzenie pieniędzy — dlatego jej użycie w obrocie gospodarczym jest w Polsce ograniczone. Przepisy dotyczą jednak różnych sytuacji i łatwo je pomylić. Poniżej porządkujemy trzy progi: 15 000 zł, 10 000 euro i 15 000 euro.

1. Limit 15 000 zł między przedsiębiorcami

Zgodnie z art. 19 ustawy Prawo przedsiębiorców przedsiębiorca musi dokonywać lub przyjmować płatności za pośrednictwem rachunku płatniczego, gdy:

• stroną transakcji, z której wynika płatność, jest inny przedsiębiorca, oraz
• jednorazowa wartość transakcji przekracza 15 000 zł — bez względu na liczbę wynikających z niej płatności.

Liczy się wartość transakcji, a nie pojedynczej wpłaty. Rozbicie zapłaty za fakturę na 20 000 zł na dwie wpłaty gotówką po 10 000 zł nie omija limitu.

Skutki podatkowe: płatność dokonana z naruszeniem limitu nie może być zaliczona do kosztów uzyskania przychodów (a jeśli już została zaliczona — trzeba je skorygować).

Limit nie dotyczy transakcji z konsumentami — tu ogólnego ograniczenia gotówki w Polsce obecnie nie ma.

2. Próg 10 000 euro w ustawie AML

Przedsiębiorca, który przyjmuje lub dokonuje płatności gotówką za towary o wartości równej lub wyższej niż 10 000 euro — także w kilku powiązanych operacjach — staje się w tym zakresie instytucją obowiązaną (art. 2 ust. 1 pkt 23 ustawy AML). Typowo dotyczy to salonów samochodowych, jubilerów, handlarzy maszynami czy dziełami sztuki.

Oznacza to obowiązek stosowania środków bezpieczeństwa finansowego wobec takiego klienta: identyfikacji, ustalenia beneficjenta, sprawdzenia list sankcyjnych i statusu PEP, a także przechowywania dokumentacji i zawiadamiania GIIF o podejrzeniach.

3. Próg 15 000 euro — transakcje okazjonalne

Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego także przy transakcjach okazjonalnych o równowartości 15 000 euro lub więcej (art. 35 ustawy AML), a niektóre z nich raportują GIIF wpłaty i wypłaty gotówki powyżej tej kwoty jako transakcje ponadprogowe (art. 72).

Podsumowanie progów

Próg	Przepis	Kogo dotyczy	Skutek
15 000 zł	art. 19 Prawa przedsiębiorców	transakcje między przedsiębiorcami	obowiązek płatności przez rachunek
10 000 euro	art. 2 ust. 1 pkt 23 ustawy AML	przedsiębiorcy przyjmujący gotówkę za towary	status instytucji obowiązanej
15 000 euro	art. 35 i 72 ustawy AML	instytucje obowiązane	środki bezpieczeństwa finansowego, raportowanie

Co zmieni się w 2027 roku?

Unijne rozporządzenie AMLR wprowadza od 10 lipca 2027 r. zakaz przyjmowania przez przedsiębiorców płatności gotówkowych powyżej 10 000 euro za towary lub usługi w całej UE. Państwa członkowskie mogą stosować niższe limity. Więcej: AMLR 2027 i AMLA.

Gotówka jako sygnał ostrzegawczy

Nawet poniżej progów nietypowo wysoka płatność gotówką, zwłaszcza przy zakupie nieruchomości, samochodu czy dóbr luksusowych, to klasyczny sygnał ryzyka prania pieniędzy — zob. Pranie pieniędzy: jak działa. Przed przyjęciem dużej kwoty sprawdź klienta: w WeryfikacjaKlienta.pl weryfikacja na listach sankcyjnych i w bazie PEP trwa 30 sekund.

Źródła: ustawa Prawo przedsiębiorców (ISAP), ustawa z 1 marca 2018 r. (ISAP).

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej.