Sprawozdanie GIIF za 2025 r.: najważniejsze liczby dla instytucji obowiązanych

Generalny Inspektor Informacji Finansowej opublikował sprawozdanie z realizacji ustawy AML za 2025 r. To ponad 90 stron danych o całym krajowym systemie przeciwdziałania praniu pieniędzy. Wybraliśmy liczby, które mają znaczenie dla biur rachunkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i innych mniejszych instytucji obowiązanych.

Zawiadomień jest coraz więcej

W 2025 r. do GIIF trafiło 11 071 zawiadomień o działalności i transakcjach podejrzanych (tzw. SAR). Rok wcześniej było ich 8 129, a w 2023 r. 4 746.

Źródło zawiadomień	2024	2025
Instytucje obowiązane	7 635	10 704
Jednostki współpracujące	484	288
Inne źródła	10	79
Razem	8 129	11 071

Wzrost bierze się prawie wyłącznie z zawiadomień na podstawie art. 74 ustawy, czyli o okolicznościach wskazujących na podejrzenie prania pieniędzy. Było ich 10 111 wobec 7 010 rok wcześniej. Zawiadomień z art. 86, dotyczących konkretnej transakcji jeszcze przed jej przeprowadzeniem, było 495, mniej więcej tyle samo co w 2024 r.

GIIF tłumaczy wzrost dokładniejszą analizą transakcji po stronie instytucji, nowymi narzędziami analitycznymi i szkoleniami, które sam prowadzi. Różnicę między oboma rodzajami zawiadomień wyjaśniamy w artykule Zawiadomienie do GIIF.

Transakcje ponadprogowe: lepsza jakość danych

Liczba informacji o transakcjach powyżej 15 000 euro wzrosła o 6 %. Liczba korekt spadła za to o około 43 %. Według GIIF świadczy to o wyraźnie lepszej jakości danych. Wszystkie informacje trafiają już do GIIF elektronicznie, w plikach XML lub przez formularz online. Szczegóły w artykule Transakcje ponadprogowe.

Co GIIF zrobił z tymi danymi

• 4 304 nowe postępowania analityczne, o 9,67 % mniej niż w 2024 r.
• 822 zawiadomienia do prokuratury i powiadomienia innych organów, w tym 455 głównych na łączną kwotę ponad 13 mld zł.
• 1 170 blokad rachunków na łącznie 266,58 mln zł (2024: 1 054 blokady).
• 124 wstrzymane transakcje na 12,09 mln zł (2024: 122).

Jak działa wstrzymanie transakcji i blokada rachunku, opisujemy w osobnym artykule: Blokada rachunku przez GIIF.

Kontrole: na czym instytucje najczęściej się potykają

Sam GIIF przeprowadził w 2025 r. 7 kontroli: w trzech podmiotach świadczących usługi w zakresie walut wirtualnych, banku krajowym, oddziale instytucji kredytowej, krajowej instytucji płatniczej i u jednego pośrednika w obrocie nieruchomościami. Stwierdził 191 nieprawidłowości (rok wcześniej 179).

Najczęstsze z nich:

Nieprawidłowość	Liczba
Brak lub błędne stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego i oceny ryzyka klienta (art. 33–34)	77
Brak lub błędne stosowanie wzmożonych środków (art. 43)	17
Brak lub nieaktualne procedury wewnętrzne (art. 50, 51, 53)	11
Brak procedury identyfikacji osób na eksponowanych stanowiskach politycznych (art. 46)	7
Niezawiadamianie GIIF (art. 74, 86, 90)	7
Brak lub nieaktualna ocena ryzyka instytucji (art. 27)	6
Brak wyznaczenia właściwych osób (art. 6–8)	6
Brak szkoleń (art. 52)	6

Wniosek jest prosty: najwięcej uwag dotyczy codziennej pracy z klientem, a nie egzotycznych przepisów. Pomogą tu artykuły o środkach bezpieczeństwa finansowego, ocenie ryzyka i procedurze AML.

Instytucje nadzorujące przeprowadziły łącznie 479 kontroli, z czego 325 Narodowy Bank Polski w kantorach. NBP stwierdził nieprawidłowości w 81 z 488 skontrolowanych kantorów i nałożył 18 kar na łącznie 321 000 zł. Wśród uchybień wymienia m.in. brak oceny ryzyka, brak procedury anonimowego zgłaszania naruszeń i nieprzekazanie GIIF informacji o transakcjach powyżej 15 000 euro.

Pozostałe dane warte uwagi

• GIIF przeszkolił 19 787 osób, w tym 13 207 z instytucji obowiązanych.
• Wpłynęło 6 zgłoszeń od sygnalistów spełniających wymogi art. 80 ustawy. GIIF przeanalizował łącznie 84 sygnały.
• Przygotowywana nowelizacja ustawy AML (projekt UC75) przewiduje m.in. wdrożenie nowego systemu teleinformatycznego GIIF (projekt SIGIIF 2.0).

Co z tego wynika dla Ciebie

1. Kontroli GIIF jest niewiele, ale są dokładne. 191 uchybień w 7 kontrolach to średnio ponad 27 na kontrolę.
2. Najsłabszy punkt to dokumentacja pracy z klientem. Każdy klient powinien mieć w aktach identyfikację, beneficjenta rzeczywistego, sprawdzenie list sankcyjnych i PEP oraz ocenę ryzyka.
3. Zawiadamianie to nie formalność. Siedem uchybień dotyczyło właśnie braku zawiadomień do GIIF.

Sprawdzenie list sankcyjnych i statusu PEP z raportem PDF do akt zrobisz w WeryfikacjaKlienta.pl w 30 sekund.

Źródło: Sprawozdanie GIIF z realizacji ustawy AML w 2025 r. (gov.pl)

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.